ISSN: 1694-7673 (Print) E-ISSN: 1694-7975 (Online)

Hızlı Erişim


Bu Dergi DOI ve Crosscheck üyesidir


İbn Cemâa’nın Derecu’l-Meâ‘lî İsimli Bed’ü’l-Emâlî Şerhi
(Daraj al-Maali fi Sharh al-Amālī By Ibn Jamaa )

Yazar : Mustafa Selim Yılmaz  Ömer Sadıker  
Türü :
Baskı Yılı : 2018
Sayı : 23 (özel sayı)
Sayfa : 201-211
208    204


Özet
Siracüddin Alî b. Osman el-Ûşî (ö. 575/1179) 66 beyitten oluşan genellikle el-Emâlî ve ayrıca Bed’ü’l-Emâlî, el-Kasîdetu’l-Lâmiyye fi’t-Tevhîd, Kasîdet-u yekûlu’l-‘Abd, el-Kasîdetu’l-Hanefiyye ve Lâmiyye-i Kelâmiyye isimleriyle meşhur manzum akâid risalesiyle İslam düşünce tarihine damgasını vurmuş Mâtürîdî kelâmcısı, Hanefî fakîh ve muhaddisi bir alimdir. Söz konusu eseri; özlü ifadeleri, öğretimi ve öğreniminin kolay olması bakımından yaygınlık kazanan ve medreselerde okutulan temel ders kitaplarından birisi olmuştur. el-Emâlî üzerine başta Arapça ve Türkçe olmak üzere birçok dilde şerh yazılmış ve tercümeleri yapılmıştır. Bu şerhler arasında belki de en dikkat çekeni, hicrî VIII. ve IX. yüzyıllarda Mısır ve Şam bölgesinin birçok ilmi disiplinde mütehassıs önde gelen Şafi’î fakîhi, hadîs ve dil alimi olan İzzüddin Muhammed b. Ebi Bekr b. Cemâa’nın (ö. 819/1416) Derecu’l-Meâ’lî fî Şerhi’l-Emâlî isimli eseridir. Çünkü Eş’ârî kimliğiyle İbn Cemâa, özellikle Ehl-i Sünnet kelâmının Eş’ârîlik ve Mâtürîdîlik’ten müteşekkil olduğu fikrinin yaygınlık kazanmaya başladığı bir dönemin alimidir. Tâcüddîn es-Sübkî’nin (ö. 771/1370) talebesi ve Mâtürîdî kelamcılarından Kemâlüddîn İbnu’l-Humâm’ın da (ö. 861/1457) hocası olması ve daha da önemlisi Mâtürîdî bir alimin eserine şerh yazması itibariyle söz konusu fikrin yerleşmesinde onun, önemli bir konuma sahip olduğunu söylemek mümkündür. Dolayısıyla bu tebliğde söz konusu dönemin hususiyetini görmek maksadıyla örnek bir çalışma olması bakımından İbn Cemâa’nın Derecu’l-Meâ’lî’si ana hatlarıyla tanıtılacaktır.

Anahtar Kelimeler
Ali b. Osman el-Ûşî, el-Emâlî, Emâlî Şerhleri, Derecu’l-Meâ‘lî, İbn Cemâa.

Abstract
Sirāj al-Dīn Alī b. Uthmān al-Ūshī (d. 575/1179) was a prominent Hanafī-Māturīdī scholar and muhaddith in Islamic thought that was renowned for his work al-Amālī (also known as Badʾ al-Amālī, al Qaside al Lamiyye fi at Tawhid, Qasîde yequl al Abd, al Qaside al Hanafiyyah and Lâmiyye-i Kelâmiyye) composed of 66 verses. This risalah became one of the most popular instruction books due to its concise expressions and easy learning and teaching around Muslim world. Many commentaries were made on al Amālī and it was translated to different languages such as Arabic and Turkish. Maybe the most remarkable work among these commentaries is Daraj al Maali fi Sharh al Amālī by Muhammad b. Abi Bakr b. Jamaa who was a foremost Shafi’i scholar and muhaddith and linguist (and had also experiences in many scientific disciplines) in his own time the eighth and ninth centuries of hijra. By his Ash’ari identity, Ibn Jamaa was a scholar of the era that the idea of the kalam of Ahl al Sunnah consisted both of Ash’ariyya and Māturīdīyya had begun widespread. Throughout this process, it could be said that he was one of the leading figures, considering that he was the disciple of Tajuddin al Subki (d. 771/1370), on the other hand, the Māturīdī scholar Kamaluddin Ibn al Humam (d. 861/1457) was his disciple. Furthermore, Ibn Jamaa made a commentary on a text written by a Māturīdī scholar. Therefore, in this paper, it is tried to generally review Daraj al Maali by Ibn Jamaa as a sample work in order to achieve a look in that process.

Keywords
Ali b. Uthmān al-Ūshī, al-Amālī, Annotatıons on al-Amālī, Daraj al-Maali, Ibn Jamaa.

Gelişmiş Arama


Duyurular

    2019-27. Sayı Yayınlandı

    Oş Devlet Üniversitesi İlahiyat Fakültesi İlmi Dergisi'nin 27. sayısı yayınlanmıştır.

    Dergimize makaleleriyle katkıda bulunan bilim insanlarına ve makaleleri değerlendiren hakemlerimize teşekkür ederiz.

    Ош мамлекеттик университети теология факультетинин илимий журналынын 27-саны басылды.

    Рецензент жана авторлорго ыраазычылык билдиребиз!


    Oş İlahiyat Fakültesi İlmi Dergisi, makale takip sistemi üzerinden hazırlanarak yayınlanmaktadır.

    Dergimiz, 2018 yılı itibariyle İsam İlahiyat Makaleler Veritabanı’nda dizinlenmeye başlamıştır.


Adres :İsanov Sokağı 77, Oş, Kırgızistan
Telefon :00 996 322 243 561 Faks :00 996 322 243 604
Eposta :ilahiyatosh@gmail.com

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri